Debaty sejmoweIV Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie podjęcia działań chroniących krajową produkcję skrobi

   W odpowiedzi na pismo z dnia 19 listopada 1997 r., znak: SPS-0202-10/97, zawierające interpelację pana posła Marka Kaczyńskiego w sprawie podjęcia działań chroniących krajową produkcję skrobi uprzejmie informuję, że w 1996 r. import skrobi (kod PCN 1108) wyniósł 41 816 ton, w tym: skrobi ziemniaczanej wwieziono 346 ton (co stanowi 0,8% importu skrobi), a skrobi modyfikowanej (kod PCN 3505) 15 362 tony.    Biorąc pod uwagę trudności z zagospodarowaniem produkcji krajowej skrobi oraz kondycję finansową przemysłu ziemniaczanego, w celu ochrony krajowego rynku skrobi resort rolnictwa i gospodarki żywnościowej zwrócił się z wnioskiem do Ministerstwa Gospodarki o podniesienie z dniem 1 stycznia 1997 r. stawek cła minimalnego na import wszystkich produktów skrobiowych do wysokości nie przekraczających wielkości ceł minimalnych wynikających z polskiej listy koncesyjnej do Światowej Organizacji Handlu (WTO) na 1997 r. (w taryfie celnej jest to rubryka ˝cło konwencyjne˝). Między innymi cło na importowaną w 1997 r. skrobię (kod PCN 1108) wyniosło 30% min. 0,29 ECU/kg wobec 30% min. 0,2 ECU/kg w 1996 r. Należy nadmienić, że w umowie CEFTA nie zostały przyznane preferencje na import z tych krajów skrobi pszennej (PCN 1108 11), kukurydzianej (PCN 1108 12) i ziemniaczanej (PCN 1108 13), dla których to pozycji stosowano stawkę autonomiczną. Rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 12 grudnia 1996 r. (DzU nr 145, poz. 670) wprowadzone zostały podwyższone stawki autonomiczne na wymienione w tym rozporządzeniu produkty skrobiowe. Pozostawione zostały natomiast dotychczasowe stawki celne na import tych produktów z krajów Unii Europejskiej i CEFTA. Po interwencji Ministerstwa Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej pismem z 7 stycznia 1997 r. (znak: WZIhz 11/97) skierowanym do Ministerstwa Gospodarki, rozporządzeniem Rady Ministrów z 29 kwietnia 1997 r. (DzU 47/97, poz. 301) z dniem 1 czerwca 1997 r. została anulowana preferencyjna stawka celna na produkty skrobiowe wymienione w tym rozporządzeniu, przywożone z Unii Europejskiej i CEFTA. W ten sposób od tej daty zaczęły obowiązywać jednolite stawki celne przy imporcie produktów skrobiowych ze wszystkich kierunków, z wyjątkiem Litwy.    Jednocześnie uprzejmie informuję, że wycofanie koncesji na niektóre produkty skrobiowe w imporcie z krajów CEFTA zostało potraktowane przez członków tego ugrupowania jako naruszenie umowy CEFTA, a Węgry zagroziły Polsce wprowadzeniem środków odwetowych w przypadku utrzymania wobec nich ww. rozwiązań.    Resort rolnictwa i gospodarki żywnościowej wyraził zgodę jedynie na bezcłowy import w 1997 r. skrobi pszennej i kukurydzianej na potrzeby przemysłu farmaceutycznego i wnioskował o przeznaczenie w okresie listopad - grudzień br. 200 ton z nie wykorzystanej ilości skrobi kukurydzianej na produkcję żywności bezglutenowej dla chorych na celiaklię.    Ministerstwo Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej, przychylając się do wniosków przedstawicieli branży ziemniaczanej z uwagi na potrzebę ochrony rynku skrobiowego, opowiada się za utrzymaniem stawek celnych wobec importu produktów skrobiowych, w szczególności z krajów CEFTA, co oznacza podtrzymanie stanowiska resortu, by nie przywracać krajom CEFTA koncesji na produkty skrobiowe. Utrzymanie stawek celnych na produkty skrobiowe powinno zdaniem resortu rolnictwa i gospodarki żywnościowej zapewnić skuteczną ochronę na rynku tych produktów. Niemniej istnieje obawa, że ww. koncesje zostaną dla importu z krajów CEFTA przywrócone. Ministerstwo Gospodarki, odpowiedzialne za całokształt polityki taryfowej i pozataryfowej zgodnie z art. 1 i 2 ustawy z dnia 21 czerwca 1996 r. o urzędzie ministra gospodarki (DzU nr 106, poz. 490) uważa bowiem, że w przypadku braku zgody członków CEFTA na polskie rozwiązania omawiane koncesje powinny być przywrócone do poprzedniego poziomu.    Ponadto resort rolnictwa i gospodarki żywnościowej wnioskował do Ministerstwa Gospodarki o nieumieszczanie w wykazie towarów, na które ustalone będą na 1998 rok kontyngenty o zerowej stawce celnej dla przemysłu farmaceutycznego, produktów skrobiowych (np. skrobi ziemniaczanej, glukozy, dekstryn), które produkowane są w kraju w wystarczającej ilości i o parametrach jakościowych odpowiadających zakładom farmaceutycznym.    Pozostaje jeszcze do omówienia sprawa ochrony celnej na skrobię modyfikowaną (kod 3505). Poziom stawek celnych, jaki będzie obowiązywał dla tej grupy w 1998 r., wynika ściśle ze zobowiązań międzynarodowych Polski i wynosić będzie odpowiednio:    - dla importu z Unii Europejskiej i CEFTA na dekstryny i modyfikowaną skrobię (PCN 3505 10) - 0,10 ECU/kg i klejów 3505 20 - 0,12 ECU/kg.    Należy nadmienić, że w wyniku negocjacji z Unią Europejską udało się Ministerstwu Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej przenieść z grupy towarów przemysłowych do grupy towarów rolnych przetworzonych skrobię estryfikowaną (kod PCN 3505 10 50), zapobiegając w ten sposób liberalizacji stawek celnych jak dla pozostałych towarów uznanych w Układzie Europejskim za przemysłowe, tj. wprowadzeniu zerowej stawki z dniem 1 stycznia 1999 r.    - dla importu z krajów CEFTA - zerowa stawka - resort rolnictwa i gospodarki żywnościowej wystąpił do Ministerstwa Gospodarki o zmianę w umowie CEFTA klasyfikacji towarowej zgodnej z WTO, czyli o uznanie towarów między innymi z grup 3505 za towary rolne. Umożliwiłoby to zastosowanie wobec nich ochrony jak dla towarów rolnych. Członkowie CEFTA negatywnie odnieśli się do tej propozycji.    Należy nadmienić, że sprawa powyższej zmiany klasyfikacji towarów w ramach umowy CEFTA zostanie przedstawiona do rozstrzygnięcia przez KERM:    - dla importu z Rumunii 10,5%,    - stawka konwencyjna - 11% + 0,21 ECU/kg (zgodna jest z zapisami polskiej listy koncesyjnej dla WTO),    - natomiast stawka autonomiczna pozostanie bez zmian i wyniesie 15% min. 0,23 ECU/kg.    Zatem przedstawione powyżej działania resortu rolnictwa i gospodarki żywnościowej w zakresie ochrony celnej na produkty skrobiowe, będące w zgodności z międzynarodowymi zobowiązaniami Polski, powinny stanowić skuteczną ochronę krajowego rynku tych produktów.    Jednocześnie uprzejmie informuję, że w ramach procesu dostosowania polskiego rolnictwa do uwarunkowań i wymagań obowiązujących w rolnictwie Unii Europejskiej została w Ministerstwie Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej powołana grupa robocza ds. zbóż, produkcji skrobi i ziemniaków. Zadaniem tej grupy jest: poznanie całokształtu ustawodawstwa określającego produkcję i przetwórstwo w zakresie zbóż, skrobi i ziemniaków oraz zaproponowanie stosownych dostosowań w ustawodawstwie polskim, które stworzyłyby podstawę funkcjonowania powyższych rynków w sposób identyczny jak to jest zorganizowane we Wspólnocie.    Uregulowania dotyczące produkcji i przetwórstwa ziemniaków rozpatrywane są w trzech aspektach i dotyczą:    - produkcji ziemniaków przemysłowych (dopłaty do produkcji ziemniaków przeznaczonych na przetwórstwo),    - przetwórstwa (kwoty produkcyjne oraz dopłaty do produkcji artykułów, w skład których wchodzi skrobia ziemniaczana),    - eksportu.    Ustalone przez grupę i zaakceptowane przez Komitet do Spraw Integracji z Unią Europejską tematy będą stanowiły przedmiot negocjacji z krajami członkowskimi.    Ponadto informuję, że Polska w swojej liście koncesyjnej do WTO zagwarantowała sobie możliwości stosowania dotacji do eksportu mączki ziemniaczanej i przetworów ziemniaczanych, które w 1998 r. mogą wynieść maksimum wartościowo do 9,7 mln USD i w ilości do 16,6 tys. ton.    Odnośnie do punktu 4 interpelacji pana posła Marka Kaczyńskiego uprzejmie informuję, że zgodnie z art. 5 pkt 1 ustawy z dnia 5 stycznia 1995 r. o dopłatach do oprocentowania niektórych kredytów bankowych (DzU nr 13, poz. 60 z późn. zm.) dopłaty do oprocentowania kredytów udzielanych na finansowanie skupu produktów rolnych od producentów krajowych oraz na przechowywanie produktów rolnych i zapasów przetworów z tych produktów mogą być stosowane za okres nie dłuższy niż 12 miesięcy. Natomiast przepisy § 3 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego do ww. ustawy (DzU nr 19, poz. 92 z późn. zm.) określają, że dopłaty do oprocentowania kredytów zaciągniętych na wyżej wymienione cele (w tym między innymi na skup od producentów krajowych i przechowywanie krajowych: ziemniaków, skrobi ziemniaczanych naturalnych i przetworzonych, suszów ziemniaczanych, klejów ziemniaczanych krochmalowych i dekstrynowych) są udzielane pod warunkiem, że termin spłaty kredytu na finansowanie skupu i przechowywania produktów rolnych (i zapasów przetworów z tych produktów) pochodzących ze zbiorów danego roku nie przekracza dnia 30 września roku następnego. W związku z napływającymi sygnałami dotyczącymi trudności z zagospodarowaniem w br. zapasów skrobi ziemniaczanych resort rozważał możliwość zmiany przepisów ww. rozporządzenia co do wydłużenia okresu kredytowania zapasów tych przetworów do 12 miesięcy, tj. poza obowiązujący graniczny termin (30 września).    Powyższe zmiany nie mogły być wprowadzone z powodu niedostatecznej kwoty środków budżetowych przeznaczonych w 1997 r. na dopłaty do oprocentowania kredytów na cele rolnicze.    Sekretarz stanu    Ryszard Brzezik    Warszawa, dnia 15 grudnia 1997 r.