Debaty sejmoweIV Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie sprowadzania do Polski paliwa bez podatków i cła zza wschodniej granicy

   Szanowny Panie Marszałku! Odpowiadając na interpelację pana posła Grzegorza Woźnego w sprawie sprowadzania do Polski paliwa bez podatków i cła zza wschodniej granicy, przesłaną przy piśmie pana marszałka, sygn. SPS-0202-2581/99 z dnia 7 października 1999 r., uprzejmie przedstawiam stanowisko dotyczące powyż-szej kwestii.    Napływające do Ministerstwa Finansów informacje wskazują istotnie na nasilanie się zwiększonego, legalnego i bezcłowego przywozu zza wschodniej granicy paliw w zbiornikach wbudowanych fabrycznie do samochodów ciężarowych. Czynnikiem powodującym rozszerzanie się skali tego zjawiska jest postępujący wzrost cen paliw na rynku krajowym. Polskie przepisy celne zwalniają od cła przywóz paliwa na polski obszar celny w zbiornikach wbudowanych fabrycznie na stałe do środka przewozowego (art. 190 § 1 pkt 18 Kodeksu celnego). Nadto przepis ten nie zawiera ograniczenia ilościowego dotyczącego przywozu paliwa w zbiornikach. W Kodeksie celnym nie ma także upoważnienia dla ministra finansów do ustanowienia norm ilościowych lub wartościowych. Podobne zwolnienie celne jest wprawdzie stosowane w Unii Europejskiej, jednakże przywóz paliwa na ten obszar jest wyraźnie limitowany do wysokości 200 litrów w zbiorniku wbudowanym na stałe do środka przewozowego.    Odnosząc się do szczegółowych pytań zawartych w interpelacji pana posła, przedstawiam następujące informacje:    1. Ministerstwo Finansów z uwagą obserwuje rozwój tego zjawiska. Według informacji Głównego Urzędu Ceł przywóz na teren Polski paliwa (oleju napędowego) odbywa się w zbiornikach wbudowanych w naczepy samochodów ciężarowych. Przykładowo, na granicy z Białorusią pojemność tych zbiorników wynosi: od 400 do 1000 litrów u przewoźników rosyjskich, białoruskich i mołdawskich oraz do 2000 litrów u przewoźników irańskich. Szacuje się, że zbiorniki wbudowane w naczepę występują w około: 85% pojazdów należących do przewoźników białoruskich, 50% - przewoźników rosyjskich i 100% - przewoźników mołdawskich i irańskich. W sytuacji stwierdzenia w toku kontroli, iż zbiornik paliwa nie jest montowany fabrycznie, służby celne nakazują cofnąć taki pojazd za granicę. W skali miesiąca stwierdza się 4-5 takich przypadków.    W ubiegłym roku ruch graniczny ciężarowych pojazdów mechanicznych na wschodnim odcinku granicy RP wyniósł ogółem 1239 tys. pojazdów, w tym 1042 tys. (tj. 84%) stanowiły pojazdy przewoźników zagranicznych.    W pierwszym półroczu 1999 r. odnotowano ogółem ponad 496 tys. pojazdów ciężarowych przekraczających wschodnią granicę, w tym 448 tys. pojazdów przewoźni-ków zagranicznych (tj. 90%), co wskazuje na zmniejszenie się ruchu granicznego w tym okresie ogółem o 29% (spadek o 21% pojazdów zagranicznych) w stosunku do analogicznego okresu ubiegłego roku.    2. Określenie strat budżetu państwa z tytułu zwiększonego przywozu paliw, a raczej w istniejącym stanie prawnym, określenie potencjalnych wpływów, jakie zasiliłyby skarb państwa w przypadku gdyby obciążeniu cłem i podatkami podlegało przywożone paliwo w ilości ponad limit 200 litrów - ze względu na brak dostatecznie wiarygodnych danych pozwalających określić wielkość zwiększonego przywozu paliwa w zbiornikach pojazdów fabrycznie wbudowanych - jest utrudnione. Próba zwymiarowania legalnego wwozu paliwa w ilości ponad 200 litrów, opartego na szacunkach, wprawdzie mogłaby doprowadzić do określenia hipotetycznych wpływów z tego tytułu, jednakże przeprowadzenie takiego rachunku jest obarczone zbyt dużym ryzykiem błędu metodologicznego. Uzyskany wynik byłby stosunkowo łatwy do zakwestionowania.    3. Biorąc pod uwagę, iż bezcłowy przywóz nadmiernej ilości paliw zza granicy wschodniej wywołuje negatywne skutki ekonomiczne, szczególnie w branży paliwowej, oraz uszczupła wpływy skarbu państwa z ceł i podatków - Ministerstwo Finansów podjęło pilne prace legislacyjne zmierzające do zapobieżenia nadmiernemu przywozowi tego towaru. Przygotowany projekt nowelizacji ustawy Kodeks celny polega na rozszerzeniu delegacji zawartej w art. 190 § 5 pkt 1 Kodeksu celnego o dodatkowy pkt 18. Powołana wyżej delegacja upoważni ministra finansów do wydania rozporządzenia wprowadzającego limit ilościowy dla przywożonego w zbiornikach fabrycznie wbudowanych na stałe paliwa (nie więcej niż 200 litrów).    Wprowadzenie takiego uregulowania spowoduje, że przywożona i deklarowana przez kierowcę ilość paliwa ponad ustalony limit będzie podlegać obciążeniu cłem i podatkami. Wobec kierowcy usiłującego zataić ilości paliwa znajdującego się w zbiorniku ponad dopuszczalną normę projektuje się, oprócz ww. opłat, dodatkowo wymierzać opłatę manipulacyjną dodatkową. Tego rodzaju rozwiązanie jest stosowane z powodzeniem w krajach unijnych, np. w Niemczech, a jego wprowadzenie w Polsce jest z punktu widzenia zasilania budżetu zdecydowanie korzystne.    Projekt omawianej nowelizacji Kodeksu celnego uzyskał w dniu 12 sierpnia 1999 r. rekomendację KERM i po rozpatrzeniu przez Radę Ministrów został skierowany do Sejmu. W dniu 20 października br. odbyło się pierwsze czytanie, po którym projekt został skierowany do Komisji Nadzwyczajnej ds. Zmian w Kodyfikacjach.    Z poważaniem    Podsekretarz stanu    Jan Wojcieszczuk    Warszawa, dnia 27 października 1999 r.